Duurzaamheid

Duurzaamheid is een breed begrip.  Een goede omschrijving is geformuleerd door de Verenigde Naties: ”Duurzame ontwikkeling is de ontwikkeling die aansluit op de behoeften van het heden, zonder het vermogen van de toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen”.

Bij bouwprojecten betekent duurzaamheid niet alleen energie besparen en opwekken, maar ook het gebruik van materialen met een lange levensduur en die hergebruikt kunnen worden. Ook vormt flexibiliteit in gebruik en functie een belangrijk onderdeel van duurzaamheid. Steeds meer wordt ook de vraag gesteld op welke wijze een monument verduurzaamd kan worden.  Een ander aspect van duurzaamheid is het herbestemmen van bestaande panden, bijvoorbeeld industrieel erfgoed of kantoorpanden.

Duurzame Monumentenzorg (DuMo)

Monumenten hebben door hun historie en lange bestaan feitelijk hun duurzaamheid al bewezen! Als je het echter hebt over het energieverbruik en de wens tot energie besparen dan zijn de uitdagingen bij monumenten groot, maar de mogelijkheden ook! Vanwege de cultuurhistorische waarde vraagt het energiezuiniger maken van monumenten wel om extra aandacht. Dat betekent dat er altijd sprake is van maatwerk en creatief denken. Het is steeds een zoeken naar de balans tussen het behoud van de monumentale waarden en het realiseren van een haalbare bezuiniging op het energiegebruik. Naast de algemene uitgangspunten voor het aanpassen van monumenten (minimale ingrepen, reversibiliteit en zoeken naar passend gebruik) zijn ook het materiaalgebruik en het type installatie van belang. Soms zijn eenvoudige maatregelen al voldoende (dikkere gordijnen, het gebruik maken van luiken en van de eigenheid van de ruimte zoals bijvoorbeeld bij serres die in de winter als een bufferruimte voor de kou naar de kamer toe kunnen dienen). Maar ook als er daadwerkelijk isolerende maatregelen getroffen moeten worden, zijn er diverse oplossingen denkbaar.

In het kader van de wens om ook bij monumenten en in beschermde gezichten te komen tot energie opwekking door de toepassing van zonnepanelen en zonnecollectoren hebben wij voor gemeenten en eigenaren een leidraad opgesteld met de uitgangspunten voor het plaatsen van dergelijke elementen. Deze folder kan voor gemeenten tevens dienen als basis voor het voeren van een duurzaamheidsbeleid.

Zie onze folder zonnecollectoren en zonnepanelen bij monumenten en beschermde gezichten

Nul op de meter

Het ‘Nul op de meter concept’ is een landelijke aanpak  met als doel woningen gebouwd tussen 1950 en 1980 toekomstbestendiger en energiezuiniger te maken. De isolatiewaarden van woningen uit deze periode zijn laag. Zeker de wat oudere woningen zijn vrijwel niet geïsoleerd. De energieopbrengst bij een een ‘Nul op de meter woning’ is gelijk aan of groter dan het energiegebruik (letterlijk ”nul” op de meter). Dit kan bereikt worden door een upgrade van de woning door een hoge isolatiewaarde, slimme installaties en een eigen energie opwekking. Het ‘Nul op de meter concept’ is bedoeld voor huur- maar ook voor koopwoningen. Het Team Ruimtelijke Kwaliteit, waarvan MooiSticht lid is, en de stichting Stroomversnelling hebben een samenwerkingsovereenkomst getekend om  deze grootschalige verduurzaming te versnellen. Deze renovaties zijn vaak ook ingrijpend voor het uiterlijk van de woning en beïnvloeden de omgevingskwaliteit.  In het convenant met de Stroomversnelling is afgesproken dat naast  verduurzaming  ook de ruimtelijke kwaliteit van de woonomgeving wordt vergroot. Om dit te waarborgen is er in elke provincie een coördinator aangewezen waarmee de initiatiefnemer of bouwer in een vroeg stadium contact kan opnemen over de procedure en de te hanteren uitgangspunten voor het ontwerp.

Vanuit MooiSticht vormt Peter van Deelen het aanspreekpunt voor de ‘Nul op de meter’ en Stroomversnellingsprojecten.