Utrechtse Heuvelrug

Karakteristiek Utrechtse Heuvelrug

De gemeente Utrechtse Heuvelrug is in 2006 ontstaan door de fusie van 5 gemeenten: Driebergen-Rijssenburg, Doorn, Leersum, Amerongen en Maarn. Het gebied is landschappelijk zeer gevarieerd. De woonkernen bevinden zich hoofdzakelijk op de bosrijke stuwwal. De Heuvelrug vormde een aantrekkelijk gebied voor de ‘eerste bewoners’, bestaande uit jagers, die in kleine groepen van kamp naar kamp reisden. De stuwwal bood bescherming tegen water, maar ook voldoende drinkwater door de vele beken. De eerste nederzettingen ontstonden toen de jagers geleidelijk evolueerden naar boeren en kwamen in de buurt van de akkers en weidegronden te liggen. In de gemeente bevinden zich nog veel grafheuvels. Ten noorden van de stuwwal bevindt zich de Gelderse vallei, met een meer open landschap met een duidelijke verkavelingsstructuur. Hier bevinden zich vooral grootschaliger agrarische functies maar ook veel toeristische. Aan de zuidkant gaat de Heuvelrug via het gebied rond de Langbroekerwetering en Kromme Rijn geleidelijk over naar de Neder-Rijn. Op de hogere delen in deze overgang is het historisch kampenlandschap nog duidelijk herkenbaar. In het lager liggende, meer natte gebied, zijn de strakke verkavelingstructuur en het coulisselandschap zeer nadrukkelijk aanwezig. De bebouwing bestaat hier onder andere uit de historische ridderhofsteden en kleinschaliger, vaak agrarische, bebouwing.

Langs de huidige N225, binnen de gemeente vanaf Driebergen tot Amerongen,  bevindt zich de Stichtse Lustwarande met  vele historische landgoederen en buitenplaatsen. Huis Doorn en Kasteel Amerongen zijn hiervan het bekendst. De welvaart nam in de 17e eeuw bij een kleine bovenlaag in de steden enorm toe. Geld dat met een hoog risico op zee was verdiend, stak men als belegging in de koop van grond. Het aangename werd hiermee gecombineerd door een buitenhuis op te richten. De kernen hebben allen een eigen identiteit, bepaald door het bijzondere landschap en de natuur, de stedenbouwkundige structuur en de bebouwing. De oude en van rijkswege beschermde kern van Amerongen bestaat uit vele monumenten en is vrij compact. In Doorn is de villabouw in chaletstijl, liggend op veel ruimere kavels in een groene setting, zeer beeldbepalend. Driebergen-Rijsenburg wordt bepaald door de villabouw uit de jaren ’30 en door de bijzondere stedenbouwkundige opzet van de oude kern van Rijsenburg. In het buitengebied rondom Amerongen is een groot aantal bijzondere tabaksschuren aanwezig, gebruikt ten tijde van de tabaksteelt. Ook in de dorpskern zijn nog veel tabaksschuren te vinden. Ook kent het gebied nog vele schaapskooien.

Samenstelling commissie ruimtelijke kwaliteit Utrechtse Heuvelrug

Voorzitter: J.G.P. van Bergen, Wijk bij Duurstede

Leden: T. Verburg, architect, te Ede, J.A. Heine, architect te Almere, P.L. van Deelen, architect te IJsselstein (secretaris en medewerker van het bureau)

Burgerleden: P. Langenberg en mw. M.M. van Soest-Koudijs

Agenda commissievergadering

Plannen van de gemeente Utrechtse Heuvelrug worden behandeld in de vergadering van de commissie Zuid-Oost. De commissie vergadert eenmaal in de twee weken op donderdagochtend in het gemeentehuis van Veenendaal. Voor de agenda van de eerstvolgende commissievergadering verwijzen we naar het overzicht ‘Agenda Commissievergaderingen‘ op de startpagina.